Louis Janssen Directeur Theateradvies® bv

Een theater is toch voor mensen!?

0 ·Leestijd: 2:45 minuten

Er gaat niets boven een avondje theater. Een avond waarin je je laat betoveren door licht, geluid en projecties. En stiekem of met enige opzet, verhullen die echter nogal eens de werkvloer. Niet zelden is dat een zwarte doos zonder daglicht. Theateradviseurs werken ook voor de werknemers.

Wij zorgen ervoor dat een gebouw ook als theater kan functioneren. Van de kassa’s, de garderobe en de wc’s tot en met de foyer en de theaterzaal. Wij kijken wat daarvoor nodig is en we plannen het hele gebouw; vanuit de optiek van de bezoekers, de medewerkers én de artiesten.

Twee voordeuren

De theateradviseur maakt deel uit van het ontwerpteam dat bouwt aan een theater. Maar dat kan ook een museum zijn of – heel actueel – de tijdelijke huisvesting van de Tweede Kamer. In zo’n ontwerpteam zitten overwegend mensen die verstand hebben van bouwen, maar niet van een theater. Theateradviseurs zijn opgegroeid in het theater en kennen die wereld van binnen en van buiten. Daarom weten wij dat een theater niet één, maar twee voordeuren heeft. Eén voor het publiek en één voor de artiesten die na een dag reizen net zo goed comfort verdienen. Wij erkennen hun belang en geven daar vorm aan, vaak tegen gevestigde opvattingen in.

‘De mensen die hier werken moeten ’s avonds aan anderen vragen hoe het weer vandaag is geweest.’

Traditioneel

Je zou het niet zo gauw zeggen, maar de theaterwereld is eigenlijk heel traditioneel. Veel mensen zijn bijgelovig. Zo willen ze bijvoorbeeld geen echte bloemen op het toneel; net als een bloem zou de voorstelling kunnen verwelken. Het sterkst uit de traditie zich aan de achterkant van het theater, het gedeelte dat het publiek niet ziet: de artiesteningang en het toneel. Dit deel van het theater is doorgaans in somber zwart uitgevoerd. Er is geen raam – daglicht – te bekennen. De mensen die hier werken moeten ’s avonds aan anderen vragen hoe het weer vandaag is geweest. Nog steeds is in veel programma’s van eisen de zwarte doos voorgeschreven. En het kost ons vaak moeite om dat te veranderen. In ieder geval niet nadat we hebben geroepen dat het theater er ook is voor de mensen die er werken.

RABO-zaal Stadsschouwburg Amsterdam ©Christiaan de Bruijne

Daglicht

Dan zorgen we ervoor dat het anders wordt. Met lekker veel daglicht en grote ramen. Zoals in de RABO-zaal achter de Stadsschouwburg, die boven de Melkweg hangt. Met een achterwand van 29 bij 25 meter, helemaal van glas, die binnen 30 seconden van licht in zwart kan worden veranderd. Want zwart mag, natuurlijk. En het kan ook, met allerlei technieken. Maar het mag niet ten koste van de arbeidsomstandigheden van de werknemers gaan. Dus zorg altijd voor goed werklicht. Laat normaal gesproken de architectuur van een gebouw in volle glorie zien: de lichte kleur van staal, beton, baksteen en isolatie. Maak het prettig, doe aan preventie van ziekteverzuim en bevorder de motivatie van werknemers. Op het moment dat zwart vereist is, regelen we dat wel.

‘Kun je bij ballet de voeten van de dansers zien?’

Hijswerk

Belangrijk is dat alles in balans is. Voor iedereen die in het theater komt, moet het fijn zijn. Voor de bezoekers, de werknemers en de artiesten. Van de voordeur tot de andere voordeur. In de zaal zelf fascineren ons de zichtlijnen. Hoe zorg je ervoor dat iedereen vanuit elke positie in de zaal optimaal kan zien? Is de zaal steil genoeg? Kun je bij ballet de voeten van de dansers zien? Welke technische installaties gaan we gebruiken? Voor licht, geluid en projecties. Op de vloer willen we niet langer tropisch hardhout maar FSC-hout uit productiebossen. En niet te vergeten de hijs- en heftechniek in een toren van 25 meter. Dankzij de traditionele rondreizende theatergezelschappen heeft elke theater in Nederland een geautomatiseerde toneelhijsinstallatie. Uit nood geboren, afgedwongen door de Arbeidsinspectie, maar nu wereldwijd gevraagd.

In onze theaters is nog veel winst te halen. Tradities zijn sterker dan we denken. ‘Alles voor de kunst’ is een mooi credo, maar dan wel gedacht vanuit de mens.

Vind je dit een interessant artikel? Deel het met je netwerk.

Reacties

Gerelateerde artikelen